Polikliniek werk en borstkanker

Kan en wil ik doorwerken als ik borstkanker heb? Het NKI-AVL kan door financiering van Stichting Pink Ribbon haar psychosociale zorg uitbreiden.

Dr. Hester Oldenburg, Chirurg, en Aafke Donker, Hoofd Dienst Begeleiding en Ondersteuning, zijn beide initiatiefnemer van twee nieuwe zorgprojecten bij het Nederlands Kanker Instituut - Antoni van Leeuwenhoek Ziekenhuis.
“Patiënten blijken na de primaire behandeling van borstkanker (operatie, bestraling, chemotherapie) naast lichamelijke begeleiding ook behoefte te hebben aan psychosociale ondersteuning”, verteld Aafke Donker. “Aan het vroegtijdig signaleren van psychosociale problemen en het aanbieden van passende zorg aan borstkankerpatiënten, wordt bij ons al veel gedaan. Maar er zijn aanwijzingen dat er nog onvoldoende aandacht is tijdens de routine follow-up voor problemen die zich voordoen rondom seksualiteit en intimiteit en ook het weer aan het werk gaan brengt soms ook moeilijkheden met zich mee”.

Stichting Pink Ribbon

“Wij hebben bij Stichting Pink Ribbon een subsidieaanvraag ingediend voor twee projecten die bijdragen aan de verbetering van de psychosociale zorg voor borstkankerpatiënten”, aldus Hester Oldenburg. “Voor borstkankerpatiënten die kampen met problemen rondom seksualiteit, is in Nederland nog onvoldoende begeleiding. Hetzelfde geldt voor borstkankerpatiënten bij wie de terugkeer naar het werk niet soepel verloopt. Het NKI-AVL kan daar nu, door de financiering van Pink Ribbon, als eerste verandering in brengen”.

Consulent Bedrijfsarts

Een probleem dat zich vaak voordoet, is dat er onvoldoende begeleiding is voor patiënten die willen terugkeren naar hun werk. Vaak is er tijdens het ziektetraject weinig contact met de bedrijfsarts. “Het is voor patiënten soms lastig om naast de problemen die zich al voordoen tijdens het verloop van hun ziekte (vermoeidheid, complicaties tijdens de behandeling en psychosociale problemen), de bedrijfsarts goed te informeren. En zodoende tot een, voor patiënt en werkgever, bevredigend reïntegratieplan te komen.
Het eerste zorgproject houdt in dat een Consulent Bedrijfsarts, met specifieke kennis en kunde van oncologie, ondersteuning gaat bieden aan patiënten in de vorm van advisering, begeleiding en het aanbieden van specifieke informatie over werkhervatting. Ook kan de Consulent Bedrijfsarts zijn collega bedrijfsartsen, die vaak de specifieke expertise missen voor de begeleiding van terugkerende kankerpatiënten, bijstaan. Hij kan hen begrip en inzicht geven in het ziekteproces,” legt Aafke Donker uit. “In de praktijk blijkt dat niet alle patiënten die moeilijkheden ondervinden rondom werkhervatting, dit spontaan ter sprake brengen. In een gesprek met de patiënt en de mammacare verpleegkundige, dat ongeveer zes weken na de behandeling plaatsvindt, wordt ook proactief geïnformeerd naar het verloop van het terugkeren naar het werk. De gedachte hierachter is, dat het reïntegratie proces beter zal verlopen, als in een vroeg stadium deze eventuele problemen boven water komen en er goed advies en ondersteuning geboden wordt door de Consulent Bedrijfsarts. En wellicht in de toekomst zal al in een eerder stadium een gesprek met de patiënt gehouden kunnen worden, zodat, zodra er behoefte is, de patiënt sneller geholpen kan worden. Op deze manier ondersteunen we de patiënt die weer aan het werk wil en staat zij er niet alleen voor”.
“Maar ook ik, als chirurg,” zegt Hester Oldenburg, “ben ermee geholpen. Patiënten die aangeven problemen te hebben met de terugkeer naar hun werk kon ik voorheen geen goede ondersteuning bieden. Nu kan ik hen de hulp van de Consulent Bedrijfsarts aanbieden”.

Poli Seksualiteit

“Een andere kwestie is dat ongeveer 50% van alle borstkankerpatiënten problemen ervaart op het gebied van seksualiteit en intimiteit,” vertelt Hester Oldenburg. Dit blijkt uit een recent uitgegeven rapport van de Rutgers-Nisso groep. Er is behoefte aan steun en begeleiding bij borstkankerpatiënten en hun naasten, maar seksuele problemen blijven vaak onbesproken. “Om deze problemen voor deze groep te voorkomen, moet er nog een hoop gebeuren: verbetering van informatievoorziening, verbetering van de kennis rondom seksuele gezondheidsproblemen van vrouwen met borstkanker en het erkennen van seksualiteit als zorggebied voor borstkankerpatiënten. Daarnaast is het wenselijk seksuele hulpverlening toegankelijk te maken voor patiënten en hulpverleners. Seksueel geaarde problemen worden nog te weinig besproken. Ongemak en tijdgebrek spelen hierin een factor, maar ook culturele- en religieuze verschillen en het idee dat seksualiteit onbelangrijk is. Ook is er vaak gebrek aan getrainde professionals die de patiënten kunnen begeleiden.”

Aafke Donker: “Vandaar dat we nu een Poli Seksualiteit gaan oprichten, waar hulp geboden wordt door zowel, een psycholoog/seksuoloog als een maatschappelijk werker. Met dit nieuwe project kunnen we de kwaliteit van de zorg voor borstkankerpatiënten met seksuele problemen verbeteren. In elke fase van de behandeling kunnen deze problemen zich voordoen en iedereen gaat hier weer anders mee om. Het is niet te voorspellen wanneer een patiënt, of eventueel haar naaste, behoefte heeft aan begeleiding. Maar wat hen wel kan helpen is de wetenschap dat deze problemen bespreekbaar zijn, onderkend worden en dat er in het ziekenhuis hulpverlening aanwezig is. En ook hier geldt dat alle betrokkenen met de Poli Seksualiteit geholpen zijn; patiënten en hun partners, maar ook de specialisten en het verplegend personeel zijn verzekerd van gedegen professionele hulp waar zij hun patiënten naar kunnen doorverwijzen”.

Goed werkzaam

De financiering van Stichting Pink Ribbon voor beide zorgprojecten maakt het mogelijk patiënten en hun naasten ondersteuning te bieden en zodoende hun kwaliteit van leven te verhogen. Hester Oldenburg: “Beide zorgprojecten zitten in de ontwikkelingsfase. Wat in de praktijk inhoud dat in eerste instantie alle betrokkenen bij het NKI/AVL geïnformeerd worden over de mogelijkheden van de Consulent Bedrijfsarts en de Poli Seksualiteit. Het is belangrijk helder te krijgen hoe en wanneer we onze patiënten het best kunnen helpen. We verwachten dat met deze opgedane kennis beide zorgprojecten medio 2009 van start gaan. Zodat in de toekomst veel problemen en onbegrip voor onze patiënten voorkomen kunnen worden.”

Klik hier voor meer informatie over 'Polikliniek Intimiteit en Borstkanker van NKI-AVL in 2010 ook toegankelijk voor borstkankerpatiënten van buiten het NKI-AVL.'


	wetenschappelijk onderzoek Vermindering van pijn bij mammografie Cosmetische resultaten na borstsparende behandeling bij jonge vrouwen Identificatie van laag-risico borstkanker Participatie in erfelijkheidsonderzoek onder allochtone vrouwen met borstkanker Hoeveelheid borstkankerweefsel dat achterblijft in de tepel Voorspelling van tamoxifen-geinduceerde endometrium tumor Individuele gedragsveranderende interventie ter bevordering van lichaamsbeweging PACT-studie Klinische relevantie van axillary reverse mapping (ARM) bij de behandeling van patiënten met een mammacarcinoom Vertrouwen van patiënt in oncoloog Mogelijkheden voor behoud van arbeidsparticipatie bij vrouwen behandeld voor borstkanker Problemen bij sexualiteit na borstverwijdering en borstconstructie Onderzoek naar cognitieve problemen bij borstkankerpatiënten die voortkomen uit chemotherapie Online zelfhulpprogramma (BREATH) Stressreductie door yoga Polikliniek werk en borstkanker Psychosociale problemen tijdens ziekteproces onderzocht Fertiliteitsklinieken voor borstkankerpatienten met kinderwens Betere beoordeling borstkanker door speciale MRI scanner Verbeteren diagnostiek bij DCIS en borstkanker Identificeren van erfelijk gerelateerde borstkanker door biomarkers Echogeleid opereren Onderzoek naar borstkanker bij mannen Groepsconsulten bij controle van vrouwen met een erfelijke aanleg voor borstkanker Hormonale behandeling op maat Nieuwe screeningsmethode Overlevingskans na borstamputatie erfelijk belaste vrouwen Opsporen van borstkanker door bloedonderzoek Opsporing van tumoren door andere/betere scan Leefgewoontenonderzoek Behoud vruchtbaarheid borstkankerpatiënten SHAPE II studie Cognitieve gedragstherapie en lichamelijke beweging als middelen... Hoofdhuidkoeling voor borstkankerpatiënten tijdens chemotherapie Vroegdiagnostiek van borstkanker bij vrouwen met mammografisch ‘dense’ borstweefsel A Sister's Hope Erfelijkheidsonderzoek kort na de diagnose borstkanker fondsenbesteding -> wetenschappelijk onderzoek -> Polikliniek werk en borstkanker Polikliniek werk en borstkanker Kan en wil ik doorwerken als ik borstkanker heb? Het NKI-AVL kan door financiering van Stichting Pink Ribbon haar psychosociale zorg uitbreiden. Dr. Hester Oldenburg, Chirurg, en Aafke Donker, Hoofd Dienst Begeleiding en Ondersteuning, zijn beide initiatiefnemer van twee nieuwe zorgprojecten bij het Nederlands Kanker Instituut - Antoni van Leeuwenhoek Ziekenhuis. “Patiënten blijken na de primaire behandeling van borstkanker (operatie, bestraling, chemotherapie) naast lichamelijke begeleiding ook behoefte te hebben aan psychosociale ondersteuning”, verteld Aafke Donker. “Aan het vroegtijdig signaleren van psychosociale problemen en het aanbieden van passende zorg aan borstkankerpatiënten, wordt bij ons al veel gedaan. Maar er zijn aanwijzingen dat er nog onvoldoende aandacht is tijdens de routine follow-up voor problemen die zich voordoen rondom seksualiteit en intimiteit en ook het weer aan het werk gaan brengt soms ook moeilijkheden met zich mee”. Stichting Pink Ribbon “Wij hebben bij Stichting Pink Ribbon een subsidieaanvraag ingediend voor twee projecten die bijdragen aan de verbetering van de psychosociale zorg voor borstkankerpatiënten”, aldus Hester Oldenburg. “Voor borstkankerpatiënten die kampen met problemen rondom seksualiteit, is in Nederland nog onvoldoende begeleiding. Hetzelfde geldt voor borstkankerpatiënten bij wie de terugkeer naar het werk niet soepel verloopt. Het NKI-AVL kan daar nu, door de financiering van Pink Ribbon, als eerste verandering in brengen”. Consulent Bedrijfsarts Een probleem dat zich vaak voordoet, is dat er onvoldoende begeleiding is voor patiënten die willen terugkeren naar hun werk. Vaak is er tijdens het ziektetraject weinig contact met de bedrijfsarts. “Het is voor patiënten soms lastig om naast de problemen die zich al voordoen tijdens het verloop van hun ziekte (vermoeidheid, complicaties tijdens de behandeling en psychosociale problemen), de bedrijfsarts goed te informeren. En zodoende tot een, voor patiënt en werkgever, bevredigend reïntegratieplan te komen. Het eerste zorgproject houdt in dat een Consulent Bedrijfsarts, met specifieke kennis en kunde van oncologie, ondersteuning gaat bieden aan patiënten in de vorm van advisering, begeleiding en het aanbieden van specifieke informatie over werkhervatting. Ook kan de Consulent Bedrijfsarts zijn collega bedrijfsartsen, die vaak de specifieke expertise missen voor de begeleiding van terugkerende kankerpatiënten, bijstaan. Hij kan hen begrip en inzicht geven in het ziekteproces,” legt Aafke Donker uit. “In de praktijk blijkt dat niet alle patiënten die moeilijkheden ondervinden rondom werkhervatting, dit spontaan ter sprake brengen. In een gesprek met de patiënt en de mammacare verpleegkundige, dat ongeveer zes weken na de behandeling plaatsvindt, wordt ook proactief geïnformeerd naar het verloop van het terugkeren naar het werk. De gedachte hierachter is, dat het reïntegratie proces beter zal verlopen, als in een vroeg stadium deze eventuele problemen boven water komen en er goed advies en ondersteuning geboden wordt door de Consulent Bedrijfsarts. En wellicht in de toekomst zal al in een eerder stadium een gesprek met de patiënt gehouden kunnen worden, zodat, zodra er behoefte is, de patiënt sneller geholpen kan worden. Op deze manier ondersteunen we de patiënt die weer aan het werk wil en staat zij er niet alleen voor”. “Maar ook ik, als chirurg,” zegt Hester Oldenburg, “ben ermee geholpen. Patiënten die aangeven problemen te hebben met de terugkeer naar hun werk kon ik voorheen geen goede ondersteuning bieden. Nu kan ik hen de hulp van de Consulent Bedrijfsarts aanbieden”. Poli Seksualiteit “Een andere kwestie is dat ongeveer 50% van alle borstkankerpatiënten problemen ervaart op het gebied van seksualiteit en intimiteit,” vertelt Hester Oldenburg. Dit blijkt uit een recent uitgegeven rapport van de Rutgers-Nisso groep. Er is behoefte aan steun en begeleiding bij borstkankerpatiënten en hun naasten, maar seksuele problemen blijven vaak onbesproken. “Om deze problemen voor deze groep te voorkomen, moet er nog een hoop gebeuren: verbetering van informatievoorziening, verbetering van de kennis rondom seksuele gezondheidsproblemen van vrouwen met borstkanker en het erkennen van seksualiteit als zorggebied voor borstkankerpatiënten. Daarnaast is het wenselijk seksuele hulpverlening toegankelijk te maken voor patiënten en hulpverleners. Seksueel geaarde problemen worden nog te weinig besproken. Ongemak en tijdgebrek spelen hierin een factor, maar ook culturele- en religieuze verschillen en het idee dat seksualiteit onbelangrijk is. Ook is er vaak gebrek aan getrainde professionals die de patiënten kunnen begeleiden.” Aafke Donker: “Vandaar dat we nu een Poli Seksualiteit gaan oprichten, waar hulp geboden wordt door zowel, een psycholoog/seksuoloog als een maatschappelijk werker. Met dit nieuwe project kunnen we de kwaliteit van de zorg voor borstkankerpatiënten met seksuele problemen verbeteren. In elke fase van de behandeling kunnen deze problemen zich voordoen en iedereen gaat hier weer anders mee om. Het is niet te voorspellen wanneer een patiënt, of eventueel haar naaste, behoefte heeft aan begeleiding. Maar wat hen wel kan helpen is de wetenschap dat deze problemen bespreekbaar zijn, onderkend worden en dat er in het ziekenhuis hulpverlening aanwezig is. En ook hier geldt dat alle betrokkenen met de Poli Seksualiteit geholpen zijn; patiënten en hun partners, maar ook de specialisten en het verplegend personeel zijn verzekerd van gedegen professionele hulp waar zij hun patiënten naar kunnen doorverwijzen”. Goed werkzaam De financiering van Stichting Pink Ribbon voor beide zorgprojecten maakt het mogelijk patiënten en hun naasten ondersteuning te bieden en zodoende hun kwaliteit van leven te verhogen. Hester Oldenburg: “Beide zorgprojecten zitten in de ontwikkelingsfase. Wat in de praktijk inhoud dat in eerste instantie alle betrokkenen bij het NKI/AVL geïnformeerd worden over de mogelijkheden van de Consulent Bedrijfsarts en de Poli Seksualiteit. Het is belangrijk helder te krijgen hoe en wanneer we onze patiënten het best kunnen helpen. We verwachten dat met deze opgedane kennis beide zorgprojecten medio 2009 van start gaan. Zodat in de toekomst veel problemen en onbegrip voor onze patiënten voorkomen kunnen worden.” Klik hier voor meer informatie over 'Polikliniek Intimiteit en Borstkanker van NKI-AVL in 2010 ook toegankelijk voor borstkankerpatiënten van buiten het NKI-AVL.'