Mindfulness-based Cognitieve Therapie (MBCT) bij borstkanker

Veel borstkankerpatienten kampen met depressieve en angstklachten, niet alleen tijdens de behandeling maar ook erna. Mindfulness, een relatief nieuwe behandelmethode, kan helpen om klachten van angst en depressie te verminderen en kwaliteit van leven te verbeteren. In dit onderzoek wordt de effectiviteit van de groeps- en online Mindfulness training vergeleken met de gebruikelijke zorg.

Waarom wordt deze studie uitgevoerd?
Hoewel de kans op overleving bij borstkanker sterk is toegenomen, kan daarmee de onzekerheid over de toekomst niet worden weggenomen. Een derde van de vrouwen met borstkanker kampt dan ook met depressie- en angstklachten. Een kwart van de vrouwen heeft te maken met ernstige vermoeidheid. Het oppakken van de draad van je leven na de behandeling is geen vanzelfsprekendheid.

Mindfulness is een relatief nieuwe behandelmethode die patiënten leert om met aandacht aanwezig te zijn in het hier en nu. Het blijkt bij mensen met kanker de klachten van angst en depressie te verminderen en de kwaliteit van leven te kunnen verbeteren. Omdat het voor vrouwen met borstkanker fysiek niet altijd mogelijk is om aan een groepstraining mee te doen, wordt onderzocht of een online mindfulnesstraining ook effectief is. In het onderzoek wordt bekeken of mindfulness in groepsverband of in een online module een waardevolle bijdrage kan leveren aan de gezondheid en welbevinden van vrouwen met borstkanker. Ook wordt gekeken naar de kosten effectiviteit van mindfulness therapie.

Hoe wordt de studie uitgevoerd?
Dit project wordt uitgevoerd in samenwerking met het Radboud Universitair Medisch Centrum voor Mindfulness en het Helen Dowling Instituut, samen met de Instellingen voor Psychosociale Oncologie in Nederland (IPSO therapeutische centra).
Patiënten kunnen zich aanmelden via de website. Daar wordt bekeken of ze tot de doelgroep behoren. Als men in aanmerking komt voor de studie wordt er een intakegesprek gepland. Na het intakegesprek worden de deelnemers geloot naar één van de drie groepen: 1- Mindfulness groepstraining in Nijmegen, Bilthoven, Leiden, Amsterdam, Groningen of Den Bosch. 2- Online mindfulness training. 3- Wachtlijst van 3 maanden waarna behandeling 1 of 2 volgt. Verder worden deelnemers gevraagd om vragenlijsten in te vullen voorafgaand aan de training, direct na de training en 3 en 9 maanden na afloop. Op deze momenten worden ze ook telefonisch benaderd om na te gaan met welke zorgverleners in de afgelopen periode contact is geweest en welke medicijnen ze hebben gebruikt.

Wat is de status?
Het onderzoek is gestart in 2013 met het beschikbaar maken van de online mindfulness therapie. In 2014 en 2015 worden de patiënten gevolgd. Het laatste jaar (2016) van het onderzoek is voor de analyse van de gegevens en het kenbaar maken van de resultaten.

Er hebben zich sinds de start van de werving ruim 500 geïnteresseerden aangemeld via de website. Inmiddels zijn er 235 mensen geincludeerd. Tot nu toe zijn in dit project deelnemers geworven in samenwerking met ziekenhuizen, maar ook in samenwerking met verschillende instellingen voor psychosociale oncologie, patiëntenverenigingen, online kanalen zoals Twitter en Facebook, lokale nieuwsaanbieders in de vorm van huis- aan-huisbladen en een traditioneel landelijk dagblad. De website www.bemind.info is hierin het spil geweest: hier hebben alle geïnteresseerden, ongeacht via welke manier ze van ons onderzoek gehoord hebben, zich gemeld.

Welke impact heeft dit onderzoek op de patiënt?
Dit onderzoek zal aantonen of online mindfulness therapie bijdraagt aan de gezondheid en welbevinden van borstkankerpatiënten. Zo ja, dan kan mindfulness therapie voor vrouwen met borstkanker in heel Nederland beschikbaar komen en wellicht worden vergoed door ziektekosten verzekeraars.

Omdat de absolute prevalentie van mensen die moeten leven met de gevolgen van kanker stijgt (Signaleringscommissie KWF Kankerbestrijding, 2011), is ook een stijging te verwachten in de hoeveelheid mensen die behoefte heeft aan psychologische ondersteuning en begeleiding bij hun ziekte.
Effectieve en breed beschikbare interventies zijn daarom nodig. Uit onderzoek is bekend dat mindfulness, een nieuwe behandelmethode in de geestelijke gezondheidszorg, bij mensen met kanker klachten van angst en depressie kan verminderen en de kwaliteit van leven kan verbeteren Men hoopt met het
onderzoek aan te kunnen tonen dat mindfulness zowel in groepen als online een waardevolle en kosteneffectieve bijdrage kan leveren aan de gezondheid en het welbevinden van mensen met kanker. De toekomstdroom van de onderzoekers is dat dit er toe zal leiden dat mindfulness voor mensen met kanker in heel Nederland beschikbaar wordt en ook door de zorgverzekeraar wordt vergoed.

Kijk op https://www.radboudcentrumvoormindfulness.nl/onder... voor meer informatie.