Gelijke overlevingskansen bij behoud okselklieren?

Bij borstkankerpatiënten met uitzaaiingen in de schildwachtklier worden vaak alle okselklieren operatief verwijderd. Deze zogenaamde okselklierdissectie is een vervelende ingreep omdat deze blijvende klachten kan veroorzaken zoals stijfheid van de schouder, ontsteking en lymfoedeem van de arm. Dit onderzoek bekijkt of de okselklierdissectie achterwege gelaten kan worden bij borstkankerpatiënten met een uitzaaiing in de schildwachtklier die een borstamputatie hebben ondergaan, met behoud van even goede ziektecontrole en overlevingskansen.

Marjolein Smit

Wat is de aanleiding voor het onderzoek?
Bij borstkankerpatiënten met een uitzaaiing in de schildwachtklier worden vaak alle lymfeklieren operatief verwijderd. Dit heet een okselklierdissectie. Recent is aangetoond dat een okselklierdissectie veilig achterwege gelaten kan worden bij patiënten met beperkte uitzaaiingen in de schildwachtklier, die borstsparend en met systeemtherapie (bijvoorbeeld chemotherapie) behandeld worden. Veilig wil zeggen dat de overleving en ziektecontrole gelijkwaardig zijn. Dat is goed nieuws, omdat de okselklierdissectie ernstige bijwerkingen kan veroorzaken. Bijvoorbeeld ontsteking, lymfoedeem van de arm, verminderd gevoel of zenuwpijn en stijfheid van de schouder. Dit zijn ernstige bijwerkingen die een patiënt in het dagelijks leven ernstig kunnen beperken, waardoor de kwaliteit van leven afneemt.

In de studie die aantoonde dat de okselklierdissectie veilig achterwege gelaten kan worden bij borstsparend behandelde patiënten, werden alle patiënten bestraald op de borst. Het is niet duidelijk of de bestraling heeft bijgedragen aan de goede ziektecontrole en overleving. Deze studie onderzoekt of de okselklierdissectie ook veilig achterwege gelaten kan worden bij borstkankerpatiënten die een borstamputatie ondergaan en beperkte uitzaaiingen in de schildwachtklier hebben.

Wat is het doel van het onderzoek?
Het doel van dit onderzoek is om overbehandeling van de oksel te verminderen en te voorkomen bij borstkankerpatiënten met beperkte uitzaaiingen in de schildwachtklier behandeld met een borstamputatie. Daarmee wordt de kans kleiner op korte en lange termijn-bijwerkingen, zoals hierboven genoemd. Het einddoel is om de kwaliteit van leven te verbeteren met behoud van even goede ziektecontrole en overlevingskansen.

Hoe wordt het onderzoek uitgevoerd?
Vrouwelijke borstkankerpatiënten die een borstamputatie ondergaan, zonder aanwijzingen voor okselklieruitzaaiingen bij de echografie, met één tot drie uitzaaiingen in de schildwachtklier, zullen d.m.v. loting worden geselecteerd voor de volgende opties: aanvullende okselklierbehandeling (volgens Nederlandse richtlijn) of géén aanvullende okselklierbehandeling.
Tijdens de follow up wordt de oksel jaarlijks nauwkeurig onderzocht d.m.v. lichamelijk onderzoek en een echografie. Door middel van vragenlijsten wordt de kwaliteit van leven van de patiënten vastgesteld.

Wat zijn de te verwachten resultaten?
Het achterwege laten van de aanvullende okselklierbehandeling bij borstkankerpatiënten met beperkte uitzaaiingen in de schildwachtklier die een borstamputatie ondergaan, zal leiden tot minder bijwerkingen, een betere kwaliteit van leven met behoud van even goede ziektecontrole en overleving.

Wat is de impact en relevantie voor de borstkankerpatiënt?
Het doel van de studie is overbehandeling van de oksel voorkomen en het aantal bijwerkingen door okselklierbehandeling te beperken. In Nederland ondergaat 40% van nieuwe borstkankerpatiënten een borstamputatie. 30% van hen heeft uitzaaiingen in de schildwachtklier. Dit onderzoek zal een positieve invloed hebben op zowel de mentale als fysieke gezondheid van overlevenden van borstkanker.